خمیر شدن سیزده خاور از کتاب‌های یک ناشر

سردبیر

محصولات آرایشی و بهداشتی

خمیر شدن سیزده خاور از کتاب‌های یک ناشر

  • دی ۱۹ام, ۱۳۹۴
یک ناشر در آخرین روز از هفته گذشته کتاب‌هایش به ارزش یک میلیارد تومان را در ۱۳ خاور روانه کارخانه خمیرسازی کرد تا تنها ۳۰ میلیون تومان عایدش شود.به گزارش تسنیم، صنعت نشر در سال‌های اخیر حکم ساختمانی را پیدا کرده است که هر لحظه بیم فرو ریختن آن وجود دارد،‌ با اینکه تلاش شده تا جای ممکن از هر گوشه‌ای که می‌شود‌، این بنا را سرپا نگه داشت‌، اما هر روز بخشی از آن تخریب می‌شود.صنعت نشر که این‌روزها واژه فقیر برای آن بسیار برازنده است، در سال‌های گذشته با مسائل و مشکلات متعددی دست و پنجه نرم کرده است،‌ از کم‌لطفی و بی‌میلی مخاطب گرفته تا بحران کاغذ و افزایش چند برابری قیمت آن و هزینه‌های سرسام‌آور مالیات،‌ بیمه تأمین اجتماعی‌، آب،‌ برق و … .اگر دیرزمانی بسته شدن یک کتابفروشی یا ورشکسته شدن ناشری خبری عجیب در دنیای نشر به شمار می‌رفت،‌ امروز هر روز می‌توان مشابه این اخبار را در شبکه‌های اجتماعی‌، رسانه‌ها و میان اهل فرهنگ شنید، بدون اینکه کسی تعجب کند. تنها افسوس است که همچنان بر حال این روزهای نشر خورده می‌شود.یکی از افسوس های جدید این روزهای نشر خمیر شدن ۱۳ خاور کتاب گروه پزشکی است،‌ انتشارات تیمورزاده در روز پایانی هفته گذشته اقدام به فروش حجم زیادی از کتاب‌های سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ خود به کارخانه‌های خمیر کاغذ کرده است.بنا به گفته فرهاد تیمورزاده مدیر این انتشارات حجم زیادی از کتاب‌های سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ به بهای هر کیلوگرم ۶۵۵ تومان فروخته شده است‌، هر خاور کتاب ـ به بهای پشت جلد حدود ۷۰ تا ۹۰ میلیون تومان ـ به ازای سه میلیون تومان روانه کارخانه‌های خمیرسازی شده‌اند و ۱۳ خاور کتاب در مجموع ۳۰ میلیون تومان فروش رفته‌اند،‌ در حالیکه رقم واقعی آن‌ها یک میلیارد تومان بوده است.وی در گفت‌وگو با تسنیم ادامه می‌دهد:‌ پنجشنبه ۱۷ دی ماه دو خاور روانه شدند و فردا یکشنبه ۲۰ دی ماه تعدادی دیگر از کتاب‌ها روانه خواهند شد،‌ اکنون اگر سری به انبار انتشارات ما بزنید‌، خواهید دید که تمامی کتاب‌ها مرتب به روی هم چیده شده و تا ارتفاع ۶ متری بالا رفته‌اند،‌ کتاب‌های دانشگاهی و پزشکی که متعلق به سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ است.وزرات بهداشت حاضر به خرید کتاب‌ها به قیمت یک دهم هم نشدتیمورزاده می‌افزاید:‌ کتاب‌های حوزه پزشکی بسیار سریع تغییر می‌کنند،‌ اما این به معنای این نیست که کتاب‌های مانده در انبار ما قابل استفاده نبوده‌اند،‌ ما تمام تلاشمان را برای اینکه بتوانیم این کتاب‌ها را با بهای بسیار پایین‌تر برای استفاده مخاطبان ارائه کنیم،‌ کردیم‌، برای نمونه در دوره وزارت خانم دکتر دستجردی در وزارت بهداشت‌، نامه‌ای نوشتیم، با در نظر گرفتن اینکه در شبکه‌های بهداشت ـ درمان و درمانگاه‌های وزارت بهداشت در سراسر کشور هیچ کتاب پزشکی و علمی موجود نیست. ما در نامه ذکر کردیم که خرید این کتاب‌ها هزینه اندکی را برای شما ایجاد می‌کند و با وجود انتشار ورژن‌های جدید کتاب‌ها هنوز قابل استفاده هستند. اما هیچ گاه از هیچ وزیری هیچ پاسخی دریافت نکردیم.وی در پاسخ به اینکه شاید علت عدم ورود وزارت بهداشت تغییر کتاب‌ها در نمونه‌های جدید باشد،‌ گفت:‌ درست است‌، ممکن است پاسخ این باشد که علم به روز تغییر می‌کند، کسی منکر این نیست‌، اما مگر ما علم بروز را در شبکه بهداشت و درمان داریم؟ یا بودجه وزارت بهداشت اجازه خریداری آن را می‌دهد؟ برای نمونه کتاب هاریسون پزشکی که نسخه ۲۰۰۸ آن را خمیر کردیم و به زودی نسخه ۲۰۱۲ آن را نیز خمیر خواهیم کرد‌، تفاوت چندانی با نسخه ۲۰۱۵ ندارد‌، تنها دو سه نویسنده آن تغییر یافته که با نگارشی دیگر منتشر شده است. کتابی که قیمت اورجینال آن ۴۰۰ هزار تومان است و افست ۲۴۰ هزار تومان به فروش می‌رود. آیا این کتاب نمی‌تواند مورد استفاده پزشکان شبکه‌های بهداشت و درمان کشور قرار گیرد؟ این کتاب را با ۱۵ هزار تومان می‌توانستیم عرضه کنیم در حالی که قیمت پشت جلد آن ۸۹ هزار تومان بود.نامه به هاشمی وزیر بهداشت هم بی‌پاسخ ماندتیمورزاده از ارسال نامه برای هاشمی وزیر بهداشت دولت فعلی خبر داده و می‌گوید:‌ نامه‌ای دیگر دوباره برای وزیر بهداشت فعلی، معاون آموزشی وی،‌ تمامی رؤسای دانشگاه‌های علوم پزشکی سراسر کشور به همراه فهرست کتاب‌ها و قیمت‌های پیشنهادی ارسال شد‌، حتی اعلام کردیم که بهای کاغذ خام کیلویی تقریباً‌ ۳ هزار تومان است،‌ اما شما کیلویی دو هزار تومان کتاب‌ها را خریداری و برای شبکه‌های بهداشت و درمان، درمانگاه‌های تحت پوشش وزارت بهداشت در سراسر کشور و… بفرستید. اما پاسخی دریافت نشد.این ناشر با اشاره به عناوین برخی کتاب‌ها گفت:‌ این کتاب‌ها شامل کتاب‌های مرجع نلسون اطفال،‌ جراحی شوارتز، ویلیامز زنان، ویلیامز مامایی، بیهوشی میلر، فیزیولوژی گانونگ،‌ پاتولوژی رابینز و … است که از جمله کتاب‌های مهم حوزه علوم پزشکی به شمار می‌رود که وجود آن‌ها در شبکه‌های بهداشت و درمان به نظر ضروری می‌رسد.همه تلاشم را کردم تا با صحنه دردآور خمیر کردن کتاب‌ها روبرو نشویم‌وی با بیان این مطلب که همه تلاشم را کردم تا با صحنه دردآور خمیر کردن کتاب‌ها روبرو نشویم‌، تصریح می‌کند:‌ حتی بخشی از کتاب‌ها را به صورت اهدایی به دانشجویان رشته‌های پزشکی ارائه کردیم،‌ با وجود اینکه این کار برای ما هزینه در بر داشت و باید برای حمل و نقل کتاب‌ها از انبار به نمایشگاه‌ و فروشگاه و چیدمان آن‌ها به ازای هر نیسان ۳۰۰ هزار تومان هزینه می‌کردیم. اما این کار را کردیم و بخشی از کتاب‌ها اهدا شد‌، ما حتی اگر پاسخی از یکی از مراجع که نامه‌نگاری شده بود،‌ دریافت می‌کردیم،‌ حاضر بودیم به رایگان کتاب‌ها را ارائه کنیم و هنوز هم حاضریم. حتی در مقطعی بخش‌های زیادی از این کتاب‌ها را از طریق نهادهایی که برای افغانستان کتاب تهیه می‌کرد به افغانستان هدیه دادیم.چرا کتاب‌ها فروش نرفت؟تیمورزاده اما در پاسخ به اینکه اساساً‌ چرا این کتاب‌ها در زمان انتشار فروش نرفته‌اند‌، می‌گوید:‌ دلایلش متفاوت است،‌ برای نمونه کتاب هاریسون پزشکی نسخه ۲۰۰۵ بار نخست ۵ هزار نسخه منتشر و همگی فروش رفت،‌ دوباره ۱۵۰۰ نسخه منتشر شد که ۱۳۰۰ نسخه به فروش رفت،‌ ما نسخه ۲۰۰۸ را نیز به تعداد ۵ هزار نسخه منتشر کردیم که ۳۰۰۰ هزار نسخه باقی‌ماند و به فروش نرفت. این کتاب‌ها غالباً به زبان اصلی است‌ و دارای کد رهگیری است که خریدار بتواند به اطلاعات و تصاویر بیشتر و ورژن‌های جدیدتر دسترسی داشته باشد. ورود کتاب اورجینال جدید از سوی واردکنندگان،‌ افست کتاب‌ از سوی ناشران دیگر، کاهش دانشجویان پزشکی و فراگیر شدن ایبوک‌ها دست به دست هم داد تا تدریجاً‌ این اتفاق رخ دهد که کتاب‌ها فروش نرود‌، نسخه ۲۰۱۲ هاریسون را به شکلی متفاوت و با کیفیت بهتر به صورت دو رنگ چاپ کردیم‌، اما باز هم به مشکل کتاب‌های فروش نرفته برخوردیم، در نهایت تصمیم گرفتیم،‌نسخه ۲۰۱۵ را منتشر نکنیم.پیشنهاد اهدای کتاب‌ها‌ هم بی‌پاسخ ماندوی با بیان این مطلب که چون ناشر کتاب‌های پزشکی است مسئولیت این امر به وزارت بهداشت باز می‌گردد‌، ادامه می‌دهد:‌ ظرفیت مورد نیاز بازار ایران در مورد کتاب‌های پزشکی با نیازهای مخاطبین در مورد این کتابها در ایران پر نشد،‌ وزارت بهداشت می‌توانست با سرمایه‌گذاری بسیار اندک با حدود ۱۰۰ میلیون تومان یک میلیارد تومان کتاب را خریداری و درمانگاه‌ها و شبکه‌های بهداشت و درمان را که اکنون هیچ‌ ندارند،‌ تجهیز کند.تیمورزاده با اشاره به تجربه مشابهی در هفت سال پیش می‌گوید:‌ یک بار دیگر نیز هفت سال پیش حجم زیادی کتاب‌ را خمیر کردیم،‌ که رد آن زمان به بهای هر کیلو هزار و صد تومان فروخته شد. تازه ما گروه پزشکی هستیم و خب شاید بگویید ناچاریم،‌ اما ناشرانی در حوزه کودک و نوجوان یا آموزشی هستند که این واقعیت تلخ را در دوران حرفه‌ای خود تجربه کردند.تازه ما نسبتاً قیمت مناسبی برای کتاب خمیری پیدا کردیم‌، برخی ناشران با قیمت ۵۵۰ تومان و حتی برخی با قیمت ۳۳۰ تومان کتاب‌های خود را خمیر کرده‌اند.داستان تولید کتاب و نشر کتاب برای ناشر در ایران به عشق و علاقه باز می‌گردد‌، این را تیمورزاده می‌گوید و اذعان می‌کند،‌ با وجود ضررهای این‌چنینی نمی‌تواند نشر کتاب را متوقف کند‌، با وجود اینکه نسخه‌های قبلی کتاب‌ها روی دستش مانده است،‌ نسخه‌های جدید را هنوز به عشق دانشجویان منتشر می‌کند. وی به بخش‌های دیگری از زنجیره بی‌محبتی در بازار نشر اشاره و ادامه می‌دهد:‌ این گونه مشکلات را اگر به مشکلاتی دیگر از جمله مشکلات با تأمین اجتماعی، دارایی،‌ آب،‌ برق،‌ گاز ،‌ شهرداری‌، تعزیرات و سایر هزینه‌های غیرعملیاتی گره بزنید،‌ سرسام‌آور خواهد شد. دارایی تنها به تولید نگاه می‌کنند،‌ کاری به فروش و سود واقعی بنگاه نشر ندارند و برای تأیید معافیت متاسفانه انتقال ناشران از بند «ج» به بند «ب» و الزام به نگهداری دفاتر مالی قانونی فشار مضاعفی را بر بدنه نشر که عمدتاً‌ بنگاه‌های کوچک کسب و کار هستند‌، وارد کرده است.ماجرای خمیر شدن ۱۳ خاور از کتاب‌های یک ناشر شاید با اوضاع این روزهای نشر ماجرای عجیبی نباشد،‌ اما قصه پرغصه‌ای است که نوید روزهای خوشی برای صنعت نشر ایران را نمی‌دهد. این قصه بخشی از گره کوری است که با دستان یک نفر و دو نفر و یه اتحادیه و دو اتحادیه باز نخواهد شد،‌ گره‌ای است که اتفاقا چون با دست باز نشده است،‌ امروز باید با دندان باز شود. این شاید تنها برگی از کتاب ورشکستگی فرهنگی نشر در ایران است که این روزها در حال ورق خوردن است.

منبع